|
Vui mừng và hy vọng, ưu sầu và lo lắng của người dân Việt Nam cũng
là vui mừng và hy vọng, ưu sầu và lo lắng của chúng tôi, các giám
mục thuộc Hội đồng Giám mục Việt Nam. Giáo hội không có chức năng
làm chính trị, nhưng cũng không đứng bên lề xã hội. Do đó, là
những người lãnh đạo trong Giáo hội, chúng tôi có trách nhiệm rao
giảng giáo huấn của Giáo hội về xã hội, nhằm thăng tiến con
người và đời sống xã hội một cách toàn diện. Sau khi cầu nguyện
và trao đổi với nhau, chúng tôi muốn bày tỏ quan điểm của mình về
một số vấn đề quan trọng trong hoàn cảnh hiện nay.
I. TÌNH HÌNH
1. Tình hình khiếu kiện đất đai kéo dài và chưa được giải quyết
thỏa đáng là vấn đề thời sự, trong đó có đất đai của các tôn
giáo nói chung và giáo hội công giáo nói riêng, cụ thể như vụ
việc Tòa Khâm sứ cũ (số 42 Nhà Chung) và giáo xứ Thái Hà (số 178
Nguyễn Lương Bằng, Hà Nội). Chắc chắn có nhiều nguyên nhân dẫn đến
tình trạng trên, nhưng ở đây chúng tôi muốn lưu ý đặc biệt đến
điều này: luật về đất đai tuy đã sửa đổi nhiều lần nhưng vẫn còn
bất cập, chưa đáp ứng kịp đà biến chuyển trong đời sống xã hội,
đặc biệt là chưa quan tâm đến quyền tư hữu chính đáng của người
dân. Thêm vào đó, nạn tham nhũng và hối lộ càng làm cho tình hình
tệ hại thêm. Thiết nghĩ không thể có một giải quyết tận gốc nếu
không quan tâm đến những yếu tố này.
2. Trong tiến trình giải quyết những tranh chấp, một số phương tiện
truyền thông thay vì là nhịp cầu liên kết và cảm thông thì lại
gieo rắc hoang mang và nghi kỵ. Quả thật, chưa bao giờ các phương
tiện truyền thông phát triển mạnh mẽ và nhanh chóng như ngày nay,
nhờ đó con người được gia tăng hiểu biết và phát triển tình liên
đới. Tuy nhiên, các phương tiện truyền thông chỉ thực sự mang lại
lợi ích cho con người và cộng đồng xã hội khi phục vụ sự thật và
phản ánh thực tại một cách trung thực. Ngày nay, một trong những
điều gây nhức nhối lương tâm là sự gian dối trong nhiều lãnh vực,
kể cả trong môi trường cần đến sự thật nhiều nhất là giáo dục
học đường. Chắc chắn tất cả những ai tha thiết với tiền đồ của
đất nước và dân tộc, không thể không quan tâm đến tình trạng này.
Cũng trong tiến trình giải quyết những xung đột nêu trên và nhiều
vụ việc khác, một số người có khuynh hướng sử dụng bạo lực, và
như thế, tạo thêm bất công trong xã hội. Điều này đang có chiều
hướng gia tăng, không những trong các vấn đề lớn của xã hội mà
ngay cả trong đời sống gia đình cũng như tại học đường. Bạo hành
và bạo lực bắt nguồn từ chính tâm hồn con người, nơi đó cuộc đấu
tranh giữa thiện và ác, giữa ánh sáng và bóng tối không ngừng
diễn ra. Nếu không được hướng dẫn và tập luyện, con người sẽ dễ
dàng chiều theo những tham vọng ích kỷ của mình, và cái ác sẽ
lan tràn trong đời sống xã hội. Do đó, việc giáo dục đạo đức và
huấn luyện lương tâm phải là trách nhiệm hàng đầu của toàn xã
hội, và cần đến sự tham gia tích cực của người dân cũng như các
tổ chức xã hội.
II. QUAN ĐIỂM
Đứng trước tình hình trên, chúng tôi có những đề nghị cụ thể như
sau:
1. Trước hết nếu luật về đất đai còn nhiều bất cập thì nên sửa
đổi cho hoàn chỉnh. Việc sửa đổi này cần phải quan tâm đến quyền
tư hữu của người dân như Tuyên ngôn quốc tế của Liên hiệp quốc về
Nhân quyền đã khẳng định: “Mọi người đều có quyền tư hữu riêng
mình hay chung với người khác… và không ai có thể bị tước đoạt
tài sản của mình cách độc đoán” (số 17). Vì thế, chúng tôi cho
rằng thay vì chỉ giải quyết theo kiểu đối phó hoặc cá biệt, thì
giới hữu trách phải tìm giải pháp triệt để hơn, tức là để người
dân có quyền làm chủ tài sản, đất đai của họ, đồng thời người
dân cũng phải ý thức trách nhiệm của mình đối với xã hội. Đòi
hỏi này lại càng khẩn thiết hơn trong bối cảnh toàn cầu hóa ngày
nay, khi Việt Nam ngày càng hội nhập sâu hơn vào nhịp sống chung
của thế giới. Đây sẽ là tiền đề cho việc giải quyết tận gốc
những vụ khiếu kiện về đất đai và tài sản của người dân, đồng
thời góp phần tích cực vào tự tăng trưởng kinh tế và sự phát
triển vững bền của đất nước.
2. Kế đến, đạo đức nghề nghiệp đòi hỏi những người làm công tác
truyền thông phải tôn trọng sự thật. Trong thực tế, đã có những
thông tin bị bóp méo hoặc cắt xén, như trong trường hợp tranh chấp
đất đai tại Tòa Khâm sứ cũ. Vì thế, chúng tôi đề nghị những
người làm công tác truyền thông đại chúng phải hết sức cẩn trọng
khi đưa tin tức và hình ảnh, nhất là khi liên quan đến danh dự và
uy tín của cá nhân cũng như tập thể. Nếu đã phổ biến những thông
tin sai lạc thì cần phải cải chính. Chỉ khi tôn trọng sự thật,
truyền thông mới thực sự hoàn thành chức năng của mình là thông
tin và giáo dục nhằm xây dựng một xã hội công bằng, dân chủ và
văn minh.
3. Cuối cùng, truyền thống văn hóa và đạo đức của dân Việt vốn
nhấn mạnh đến tình tương tương tương ái và sự hài hòa trong xã
hội. Tuy nhiên khi giải quyết những tranh chấp gần đây, đáng tiếc
là đã có những hành vi sử dụng bạo lực, làm mất đi tương quan
hài hòa trong cuộc sống. Vì thế, chúng tôi tha thiết mong ước mọi
người hãy chấm dứt mọi hình thức bạo lực, trong hành động cũng
như trong ngôn từ. Cũng không nên nhìn những tranh chấp này theo quan
điểm chính trị và hình sự. Một giải pháp thỏa đáng chỉ có thể
đạt được nhờ đối thoại thẳng thắn, cởi mở và chân thành, trong
hòa bình và tôn trọng lẫn nhau.
Phát xuất từ ước mong góp phần tích cực vào việc phát triển đất
nước cách ổn định và vững bền, những suy nghĩ này mong được gửi
đến tất cả anh chị em đồng đạo cũng như mọi người thành tâm thiện
chí. Chúng tôi xác tín rằng khi tất cả chúng tay cùng nhau xây
dựng đất nước trên nền tảng công bằng, sự thật và tình yêu, thì
quê hương Việt Nam sẽ ngày càng giàu đẹp, mang lại hạnh phúc ấm no
cho mọi người, và góp phần kiến tạo một thế giới tốt đẹp hơn.
Làm tại Tòa Giám mục Xuân Lộc ngày 25.09.2008
TM HĐGM Việt Nam
Chủ tịch
+ GM Phêrô Nguyễn Văn Nhơn
|
